P237 — Xét trách nhiệm thiệt hại do gia súc gây ra
English: To judge regarding the damages caused by an ox.
Hebrew (Maimonides): לדון בנזקי בהמה
Nguồn Torah: Xuất Hành 21:28–36 phân biệt con bò chưa có tiền sử nguy hiểm với con đã được cảnh báo là hay húc, và quy định trách nhiệm khác nhau khi nó gây chết hoặc làm hại.
Ngữ nghĩa và cách dịch: Shor / thiệt hại do gia súc là một “nguồn gây thiệt hại” trong luật dân sự rabbi. Con bò là trường hợp mẫu cho tài sản sống gây hại; mức trách nhiệm phụ thuộc chủ có biết nguy cơ và đã canh giữ hợp lý hay không.
Bối cảnh và ý nghĩa: Sự phân biệt con vật bình thường với con vật đã có tiền sử đặt nền sớm cho ý niệm khả năng dự liệu và sơ suất. Luật không nói động vật có tội đạo đức như con người; trách nhiệm chủ yếu tổ chức bồi thường và nghĩa vụ kiểm soát tài sản nguy hiểm.
Nguồn tham khảo
- Văn bản chính: Xuất Hành 21:28–36 phân biệt con bò chưa có tiền sử nguy hiểm với con đã được cảnh báo là hay húc, và quy định trách nhiệm khác nhau khi nó gây chết hoặc làm hại. Maimonides, danh mục mitzvah P237.
- Pháp điển và truyền thống rabbi: Mishneh Torah, Property Damages 10–11; Mishnah Bava Kamma 4.
- Bối cảnh lịch sử và ngôn ngữ: Nahum M. Sarna, The JPS Torah Commentary: Exodus, chú giải Xuất Hành 21. Xem danh mục JPS Torah Commentary và Anchor Yale Bible Series.
Phần “Bối cảnh và ý nghĩa” là bản tổng hợp từ các nguồn trên; lớp diễn giải rabbi được phân biệt với nghĩa trực tiếp của Torah.