N148 — Người không thuộc dòng tư tế không được ăn lễ vật cực thánh
English: For an unauthorized person not to eat the meat of the sacrifices of the highest order of sanctity.
Hebrew (Maimonides): שלא יאכל זר בשר קודשי קודשים
Nguồn Torah: Xuất Hành 29:33 — “Họ sẽ ăn những thứ đã dùng để làm lễ xá tội cho họ … nhưng người ngoài không được ăn, vì đó là thánh.”
Ngữ nghĩa và cách dịch: Câu Torah thuộc đoạn về lễ tấn phong Aaron và các con, nhưng truyền thống kinh sư (rabbi) đọc vế וְזָר לֹא יֹאכַל (vezar lo yokhal (“người ngoài không được ăn”) thành nguyên tắc chung cho mọi lễ vật cực thánh. Như ở N74 và N133, zar là người không thuộc dòng tư tế. Mishneh Torah nêu điều kiện chính xác: người ngoài ăn một lượng bằng quả ô liu thịt lễ vật cực thánh trong sân Đền Thờ, sau khi máu đã rảy — tức ở đúng nơi và đúng lúc tư tế được ăn — thì chịu hình phạt roi (malkot).
Bối cảnh và ý nghĩa: Điều kiện ấy có ý nghĩa: điều cấm không nói về nơi chốn hay thời điểm, vì những điều đó đã có luật khác; nó nói về người ăn. Maimonides còn nêu một trường hợp cho thấy hai điều cấm có thể cộng dồn: người ngoài ăn chim của lễ đền tội thì chịu hai lần roi, một lần vì ăn đồ thánh và một lần vì ăn xác chết, vì chim được giết bằng móng tay theo lối melikah, tức theo luật thường là “xác chết”; nó chỉ được phép cho tư tế trong nghi lễ. Điều luật hoàn tất bức tranh về ba chiều của thức ăn thánh: nơi chốn, thời điểm và người ăn. Vì Đền Thờ không còn, điều răn này không có phạm vi thực hành hiện nay; danh mục 613 vẫn giữ nó vì Maimonides đếm các điều răn của Torah, không chỉ những điều còn thi hành được.
Đối chiếu lỗi thường gặp: Không nên đọc zar là người ngoại; ở đây nó bao gồm cả người Israel và người Lêvi không thuộc dòng Aaron. Cũng cần tách N148 khỏi N145, nơi chính tư tế ăn lễ vật cực thánh sai chỗ.
Nguồn tham khảo
- Văn bản chính: Xuất Hành 29:31–34; Maimonides, danh mục mitzvah N148; Sefer HaMitzvot, điều cấm 148.
- Pháp điển và truyền thống rabbi: Mishneh Torah, Sacrificial Procedure 11:8–9.
- Bối cảnh lịch sử và ngôn ngữ: Nahum M. Sarna, The JPS Torah Commentary: Exodus, chú giải Xuất Hành 29; Jacob Milgrom, Leviticus 1–16, Anchor Yale Bible, về lễ tấn phong tư tế. Xem danh mục JPS Torah Commentary và Anchor Yale Bible Series.
Phần “Bối cảnh và ý nghĩa” là bản tổng hợp từ các nguồn trên; cách đọc của Maimonides và của truyền thống rabbi không được trình bày như bản dịch từng chữ của Torah.