N220 — Không canh tác đất trong năm Sabát
English: Not to cultivate the land in the seventh year.
Hebrew (Maimonides): שלא לעבוד אדמה בשביעית
Nguồn Torah: Lêvi 25:4 — “Nhưng năm thứ bảy sẽ là một năm nghỉ hoàn toàn cho đất, một Sabát cho YHWH: đừng gieo ruộng ngươi, đừng tỉa vườn nho ngươi.”
Ngữ nghĩa và cách dịch: שְׁמִטָּה (shemittah (“sự buông bỏ”) là năm thứ bảy của chu kỳ nông nghiệp, khi đất được “nghỉ” như con người nghỉ ngày Shabbat. Mishneh Torah nói người làm bất cứ việc gì với đất hay cây trong năm ấy vừa bỏ một điều răn tích cực vừa vi phạm điều cấm này; nhưng chỉ bị phạt hình phạt roi (malkot) theo Torah cho bốn việc: gieo, tỉa cây nho, gặt, và hái nho — vì Torah nêu riêng những việc ấy. Các việc khác như cày, bón phân, trồng cây, ghép cây thì bị cấm và chịu roi kỷ luật.
Bối cảnh và ý nghĩa: Năm Sabát có một chiều kích xã hội mà Lêvi 25:6 nói rõ: sản vật tự mọc của năm ấy thuộc về mọi người, kể cả nô lệ, người làm thuê, người ngoại kiều và súc vật. Nó cũng gắn với việc xóa nợ theo Phục Truyền 15. Về thực hành hiện đại, shemittah là một vấn đề lớn ở Nhà nước Israel: từ cuối thế kỷ XIX, một giải pháp gọi là heter mechirah, bán tạm đất cho người ngoài Do Thái trong năm thứ bảy, đã được nhiều thẩm quyền chấp nhận và bị nhiều thẩm quyền khác phản đối, và tranh luận ấy vẫn tiếp diễn. Theo phần lớn ý kiến, luật shemittah ngày nay áp dụng ở Đất Israel theo luật các hiền sĩ.
Đối chiếu lỗi thường gặp: Không nên hiểu shemittah như lệnh bỏ đói người nông dân: Lêvi 25:20–22 hứa rằng năm thứ sáu sẽ cho sản lượng đủ ba năm. Và luật chỉ áp dụng cho đất ở Đất Israel, không cho đất ở nơi khác.
Nguồn tham khảo
- Văn bản chính: Lêvi 25:1–7 và 25:18–22; Xuất Hành 23:10–11; Maimonides, danh mục mitzvah N220; Sefer HaMitzvot, điều cấm 220.
- Pháp điển và truyền thống rabbi: Mishneh Torah, Sabbatical Year and the Jubilee 1:1–4; Mishnah Sheviit 1.
- Bối cảnh lịch sử và ngôn ngữ: Jacob Milgrom, Leviticus 23–27, Anchor Yale Bible, chú giải Lêvi 25; Baruch A. Levine, The JPS Torah Commentary: Leviticus. Xem danh mục JPS Torah Commentary và Anchor Yale Bible Series.
Phần “Bối cảnh và ý nghĩa” là bản tổng hợp từ các nguồn trên; cách đọc của Maimonides và của truyền thống rabbi không được trình bày như bản dịch từng chữ của Torah.