N203 — Người khấn biệt mình (nazir) không ăn nho tươi
English: [For a Nazarite] not to eat fresh grapes.
Hebrew (Maimonides): שלא יאכל ענבים לחים
Nguồn Torah: Dân Số 6:3 — “… và không được ăn nho tươi …”
Ngữ nghĩa và cách dịch: Cụm וַעֲנָבִים לַחִים (va’anavim lachim) (“nho tươi”) cho thấy điều cấm của người khấn biệt mình (nazir) không nhằm vào tác dụng gây say mà vào chính cây nho. Mishneh Torah nói ba loại bị cấm với người nazir: sự ô uế, việc cắt tóc, và “những gì đến từ cây nho, dù là quả hay phần thải của quả”. Người nazir ăn một lượng bằng quả ô liu nho tươi thì chịu hình phạt roi (malkot); và mọi sản phẩm của cây nho cộng dồn với nhau để đạt lượng ấy.
Bối cảnh và ý nghĩa: Người khấn biệt mình (nazir), “người được tách riêng”, là người tự nguyện khấn giữ một thời kỳ thánh hiến — nếu không nói rõ thời hạn thì theo Mishnah là ba mươi ngày — trong đó kiêng ba điều: mọi sản phẩm của cây nho, cắt tóc, và làm mình ô uế vì người chết. Dân Số 6 xây dựng tám điều cấm từ đó (N202–N209). Maimonides có một thái độ dè dặt đáng chú ý: trong phần luật về tính cách, ông dẫn Dân Số 6:11, nơi người nazir phải dâng lễ đền tội “vì đã phạm lỗi với sự sống”, và viết: “nếu người nazir, chỉ kiêng rượu, mà còn cần được tha tội, thì người tự cấm mình mọi thứ càng hơn thế”. Ông khuyên chỉ kiêng những gì Torah cấm, và coi lối sống khổ hạnh cực đoan là “con đường xấu”. Việc nho tươi, thứ hoàn toàn không gây say, cũng bị cấm khiến các nhà chú giải về sau tìm những ý nghĩa biểu tượng: cây nho là biểu tượng của đời sống định cư, trồng trọt và thịnh vượng; người nazir tạm thời tách mình khỏi nó. Vì việc kết thúc thời kỳ nazir đòi dâng lễ vật tại Đền Thờ, lời khấn nazir thực tế không được thực hiện trong thời hiện đại; các điều cấm vẫn thuộc về luật nhưng không có đối tượng thực hành phổ biến.
Đối chiếu lỗi thường gặp: Không nên đọc N203 như sự nghi ngờ đối với trái cây nói chung: chỉ riêng cây nho. Và Maimonides đếm nho tươi và nho khô thành hai điều cấm vì Torah nêu riêng.
Nguồn tham khảo
- Văn bản chính: Dân Số 6:1–4; Maimonides, danh mục mitzvah N203; Sefer HaMitzvot, điều cấm 203.
- Pháp điển và truyền thống rabbi: Mishneh Torah, Nazariteship 5:1–3.
- Bối cảnh lịch sử và ngôn ngữ: Jacob Milgrom, The JPS Torah Commentary: Numbers, chú giải Dân Số 6 và phụ lục về người nazir; Baruch A. Levine, Numbers 1–20, Anchor Yale Bible. Xem danh mục JPS Torah Commentary và Anchor Yale Bible Series.
Phần “Bối cảnh và ý nghĩa” là bản tổng hợp từ các nguồn trên; cách đọc của Maimonides và của truyền thống rabbi không được trình bày như bản dịch từng chữ của Torah.