N93 — Không rảy máu con vật có khuyết tật lên bàn thờ
English: Not to sprinkle the blood of animals with disqualifying physical blemishes on the altar.
Hebrew (Maimonides): שלא לזרוק דם בעלי מומין לגבי המזבח
Nguồn Torah: Lêvi 22:24 — “Con vật có tinh hoàn bị dập, bị giập, bị đứt hay bị cắt, các ngươi đừng dâng lên YHWH, và trong xứ các ngươi đừng làm điều đó.”
Ngữ nghĩa và cách dịch: Lêvi 22 lặp lại cụm לֹא תַקְרִיבוּ (lo takrivu (“đừng dâng”) nhiều lần, và truyền thống kinh sư (rabbi) phân mỗi lần lặp cho một giai đoạn khác nhau của nghi lễ. Mishneh Torah nói truyền khẩu đọc lần lặp ở câu 22:24 là lời cảnh báo cho người rảy máu. Maimonides dẫn trong Sefer HaMitzvot một lối đọc của Sifra rằng lời cảnh báo này bao gồm cả việc hứng máu. Việc rảy máu, זְרִיקָה (zerikah), là trung tâm của phần lớn các nghi lễ dâng, vì theo Lêvi 17:11, “sự sống của xác thịt ở trong máu”, và máu được đặt lên bàn thờ để chuộc tội.
Bối cảnh và ý nghĩa: Mishneh Torah nối N91–N94 thành một chuỗi bốn bước: người thánh hiến một con vật có khuyết tật, rồi sát tế nó, rảy máu nó và thiêu các phần mỡ của nó trên bàn thờ thì chịu bốn lần hình phạt roi (malkot), mỗi bước một lần. Cách đếm này cho thấy phương pháp của Maimonides: mỗi giai đoạn của nghi lễ là một hành vi pháp lý riêng, nên mỗi giai đoạn có thể là một vi phạm riêng. Vế cuối của câu 22:24, וּבְאַרְצְכֶם לֹא תַעֲשׂוּ (uve’artzekhem lo ta’asu (“và trong xứ các ngươi đừng làm”), được truyền thống rabbi đọc thành một lệnh cấm khác hẳn: không được thiến súc vật. Đây là ví dụ cho thấy một câu Torah có thể chứa những điều luật thuộc các lĩnh vực rất khác nhau, và Maimonides đếm lệnh cấm thiến ở một chỗ khác trong danh mục. Vì Đền Thờ không còn, điều răn này không có phạm vi thực hành hiện nay; danh mục 613 vẫn giữ nó vì Maimonides đếm các điều răn của Torah, không chỉ những điều còn thi hành được.
Đối chiếu lỗi thường gặp: Như với tư tế có khuyết tật, quy định này nói về điều kiện của lễ vật trong một hệ thống biểu tượng về sự toàn vẹn, không phải một phán xét về giá trị. Cũng cần phân biệt nó với các quy định về con vật bị thương tổn không được ăn (trefah), một hệ luật khác.
Nguồn tham khảo
- Văn bản chính: Lêvi 22:24; Lêvi 17:11; Maimonides, danh mục mitzvah N93; Sefer HaMitzvot, điều cấm 93.
- Pháp điển và truyền thống rabbi: Mishneh Torah, Things Forbidden on the Altar 1:4; Sifra, Emor, Chapter 7, về lối đọc “đừng hứng máu”.
- Bối cảnh lịch sử và ngôn ngữ: Jacob Milgrom, Leviticus 17–22, Anchor Yale Bible, chú giải Lêvi 22:17–25; Baruch A. Levine, The JPS Torah Commentary: Leviticus. Xem danh mục JPS Torah Commentary và Anchor Yale Bible Series.
Phần “Bối cảnh và ý nghĩa” là bản tổng hợp từ các nguồn trên; cách đọc của Maimonides và của truyền thống rabbi không được trình bày như bản dịch từng chữ của Torah.