P153 — Tòa án thánh hóa tháng mới và tính lịch năm
English: For the court to sanctify new months and calculate the calendar of years and months.
Hebrew (Maimonides): לְקַדֵּשׁ חֳדָשִׁים וּלְחַשֵׁב שָׁנִים וְחָדָשִׁים בְּבֵית דִּין בִּלְבַד
Nguồn Torah: Xuất Hành 12:2 tuyên bố “tháng này” là đầu các tháng; Maimonides và truyền thống rabbi đọc câu ấy như trao cho tòa án thẩm quyền xác lập tháng và lịch.
Ngữ nghĩa và cách dịch: Kiddush hachodesh là việc xác nhận/thánh hóa tháng mới, ban đầu liên hệ lời chứng quan sát trăng; ibur hashanah là điều chỉnh năm nhuận để giữ các lễ đúng mùa. Đây là trách nhiệm của beit din, không phải mỗi cá nhân tự chọn lịch theo lần nhìn thấy trăng.
Bối cảnh và ý nghĩa: Lịch xác định ngày lễ, thời hạn nghi lễ và nhịp sống chung nên cần thẩm quyền cộng đồng. Lịch Hebrew cố định hiện nay dùng tính toán âm–dương; nó tiếp nối chức năng phối hợp ấy nhưng không tái diễn nguyên dạng thủ tục nhận nhân chứng cổ mỗi tháng.
Nguồn tham khảo
- Văn bản chính: Xuất Hành 12:1–2; Maimonides, danh mục mitzvah P153.
- Pháp điển và truyền thống rabbi: Mishneh Torah, Sanctification of the New Month 1; Mishnah Rosh Hashanah 2.
- Bối cảnh lịch sử và ngôn ngữ: Nahum M. Sarna, The JPS Torah Commentary: Exodus, chú giải Xuất Hành 12; Sacha Stern, Calendar and Community: A History of the Jewish Calendar, Second Century BCE–Tenth Century CE. Xem danh mục JPS Torah Commentary và Anchor Yale Bible Series.
Phần “Bối cảnh và ý nghĩa” là bản tổng hợp từ các nguồn trên; lớp diễn giải rabbi được phân biệt với nghĩa trực tiếp của Torah.